Drie teams, één dag en een nieuwe Bullsh*t  |  18-11-2026

Bullsh*t, onze voorstelling over AI en nepnieuws, is voor de tweede keer herschreven. Wat deed AI met ons script, en hoe leerden drie teams in één dag de nieuwe versie?

Door: Esther Hulst

De afgelopen weken deden David en ik een experiment. We gaven ons eigen script aan AI en vroegen of ze het wilde herschrijven. Het script van Bullsht*, onze voorstelling over AI en nepnieuws. Natuurlijk niet om het een op een over te nemen, maar om te zien wat ze ervan zou maken.

En dat was verrassend leuk. Ze kwam met een aantal grappige ideeën. Invalshoeken waar wij zelf niet zo snel op waren gekomen.

Misschien zou je nu denken: dus straks schrijft AI jullie voorstellingen? Zeker niet. Schrijven is veel te leuk om uit te besteden aan een AI. Check vooral dit filmpje van Het Klokhuis, dan begrijp je me nog beter. Maar als sparringspartner werkt AI wel. Als inspirator die je invalshoeken geeft die je anders niet zou hebben. Dat is precies waar je, volgens mij, AI voor moet gebruiken.

Waarom we Bullsht* opnieuw onder handen namen? Toen we tweeënhalf jaar geleden de eerste versie maakten, wisten we al dat de ontwikkeling van AI waarschijnlijk sneller zou gaan dan wij konden bijhouden. Maar dat we deze voorstelling al twee keer zouden herschrijven, hadden we ook niet verwacht. Wat leerlingen online tegenkomen, verandert zo snel dat een voorstelling daarover altijd in ontwikkeling is.

Voor het herschrijven hebben David en ik de voorstelling eerst nog een keer bekeken. Om te zien waar de punten zaten die we wilden aanpassen. En om van de acteurs te horen waar zij tegenaan liepen. Uit onze eigen ideeën, de opmerkingen van de acteurs en de inspiratie van AI hebben we het script geüpdatet en verbeterd.

Toen kwamen de repetities. En repeteren is duur. Zeker als meerdere teams dezelfde wijzigingen moeten aanleren, en die wijzigingen ook nog dezelfde dag gemaakt moeten worden.

Dus maakten we een ingenieus repetitieschema. Drie teams, één dag. Het meest ervaren team begon. Zij speelden de nieuwe tekst eerst met de oude mise-en-scène, dus met de bewegingen en posities die ze al kenden. Daarna pasten we de mise-en-scène aan en speelden zij het nog een keer. Toen was het de beurt aan team twee en drie. Aan het eind van de dag speelde elk team een doorloop.

Ambitieus en keihard werken. Maar aan het eind van de dag was iedereen blij. Alle teams kenden de nieuwe voorstelling.

En er gebeurde nog iets. De acteurs hadden hun eigen rol zien spelen door hun collega’s. Dat komt in het normale werk niet voor. Een team staat in de klas en ziet nooit hoe een ander dezelfde scène speelt. Het bleek heel leerzaam. Want ieders interpretatie verschilt een beetje. Elkaar zo zien spelen gaf weer veel nieuwe ideeën.

Het was ook gewoon een enorm leuke en gezellige dag. En de voorstelling zit nu rete strak, bij elke acteur.

Dat klinkt misschien als iets voor binnen de groep. Maar je ziet het terug in de klas. In Bullsh*t zitten leerlingen dicht op het spel en worden ze steeds bij het verhaal betrokken. Dat lukt alleen als de spelers zo vrij zijn in hun tekst, dat ze kunnen inspelen op wat er gebeurt. Na een voorstelling afgelopen juni schreef een docent van Axia College ons: “Heel knap gedaan door de acteurs. De 4 klassen die keken waren vrijwel zonder uitzondering geboeid.” En een docent van Gymnasium Bernrode schreef begin november over “plannen door enthousiast geraakte docenten om dit nog verder beet te pakken en een vakoverstijgend project hieraan te koppelen.”

Zo gebruiken we AI dus zelf: als sparringspartner, met de pen in eigen hand. En dat is ook wat we leerlingen gunnen. Dat ze AI leren gebruiken zonder hun eigen denken uit handen te geven.

Ik ben trots op dit team, dat in één dag een vernieuwde voorstelling neerzette.

Esther is eigenaar van Op de eerste rij. Ze maakt, schrijft en speelt voorstellingen met Theatergroep Zwerm en is daarbij werkzaam als theaterdocent. Hier schrijft ze over het maken van nieuwe voorstellingen, het lesgeven en haar leven als werkende moeder.